W wielu biurach klimatyzatory przez pół roku stoją bezczynnie, choć technicznie mogłyby ogrzewać pomieszczenia. Sprawdzamy, kiedy grzanie powietrzem jest dla firmy dobrym rozwiązaniem, jakie ma ograniczenia i jak przygotować instalację do pracy w chłodniejszych miesiącach.
Nowoczesne klimatyzatory inwerterowe mają funkcję odwrócenia obiegu czynnika chłodniczego. Latem odbierają ciepło z pomieszczenia i oddają je na zewnątrz, a w trybie grzania robią dokładnie odwrotnie – pobierają energię z powietrza zewnętrznego i przekazują ją do wnętrza. Dzięki temu z jednej kilowatogodziny energii elektrycznej urządzenie może dostarczyć do pomieszczenia kilka kilowatogodzin ciepła. Skalę tej przewagi opisuje współczynnik SCOP, podawany na etykiecie energetycznej, który uwzględnia pracę w typowym sezonie grzewczym. Dla firmy oznacza to, że ta sama instalacja, która zapewnia komfort w upały, może obniżyć koszty ogrzewania w okresie przejściowym. Warunkiem jest świadomy dobór urządzenia i realistyczne oczekiwania co do jego możliwości przy niskich temperaturach.

Najwięcej korzyści przynosi jesienią i wiosną, kiedy temperatury za oknem oscylują wokół kilku, kilkunastu stopni. W takich warunkach klimatyzator pracuje z wysoką sprawnością, szybko nagrzewa pomieszczenie i pozwala nie uruchamiać centralnego ogrzewania dla kilku chłodnych poranków. Sprawdza się w biurach, w których ogrzewanie budynku zależy od zarządcy i startuje w ustalonym terminie, a pracownicy marzną już we wrześniu. Dobrze wypada też w lokalach usługowych i gabinetach użytkowanych nieregularnie, bo pozwala ogrzać wnętrze tylko wtedy, gdy ktoś w nim przebywa. W małych firmach, gdzie jedynym alternatywnym źródłem ciepła są grzejniki elektryczne, różnica w rachunkach za prąd bywa wyraźna. Dodatkową zaletą jest to, że dobrze zaprojektowana klimatyzacja do biura obsługuje oba sezony jedną instalacją i jednym sterownikiem.
Wydajność grzewcza klimatyzatora spada wraz ze spadkiem temperatury zewnętrznej, a przy silnym mrozie urządzenie potrzebuje więcej energii, by utrzymać komfort. Każdy model ma określony przez producenta zakres temperatur pracy w trybie grzania i warto go sprawdzić przed zakupem. Przy niskich temperaturach jednostka zewnętrzna okresowo się odszrania, co oznacza krótkie przerwy w dostarczaniu ciepła i konieczność odprowadzenia skroplin, które nie mogą zamarzać na chodniku przed wejściem. W biurach o słabej izolacji, z dużymi przeszkleniami i częstym otwieraniem drzwi klimatyzator rzadko wystarczy jako jedyne źródło ciepła. Ciepłe powietrze nawiewane spod sufitu ma też tendencję do gromadzenia się w górnej części pomieszczenia, co przy wysokich lokalach obniża odczuwalny komfort przy biurkach. Dlatego w wielu przypadkach klimatyzacja najlepiej sprawdza się jako uzupełnienie istniejącego ogrzewania, a nie jego całkowity zamiennik.
W małych biurach i gabinetach wystarczają zazwyczaj jednostki ścienne typu split z dobrą efektywnością w trybie grzania. W większych przestrzeniach biurowych z sufitem podwieszanym lepiej sprawdzają się jednostki kasetonowe, które rozprowadzają powietrze w kilku kierunkach i nie zajmują miejsca na ścianach. W budynkach z wieloma pomieszczeniami o różnym przeznaczeniu stosuje się systemy VRF, pozwalające sterować temperaturą w każdej strefie osobno, a w niektórych konfiguracjach jednocześnie chłodzić serwerownię i ogrzewać salę konferencyjną. Przy wyborze warto porównać nie tylko moc chłodniczą, ale przede wszystkim moc grzewczą przy niskich temperaturach zewnętrznych oraz współczynnik SCOP. Istotna jest też automatyka: harmonogramy pracy, blokada zakresu temperatur dla pracowników i możliwość sterowania z jednego miejsca. Dobrze dobrany system ogranicza zużycie energii poza godzinami pracy i zapobiega sytuacji, w której każdy ustawia inną temperaturę.
Zanim klimatyzator zacznie pracować w trybie grzania, dobrze jest zlecić jesienny przegląd. Po intensywnym lecie w jednostkach wewnętrznych zalegają kurz i wilgoć, które przy zmianie trybu mogą powodować nieprzyjemny zapach w pomieszczeniach. Rzetelny przegląd klimatyzacji obejmuje czyszczenie i dezynfekcję wymienników, kontrolę odpływu skroplin, mycie jednostek zewnętrznych i pomiar parametrów pracy układu. Technik powinien też sprawdzić, czy woda z odszraniania jednostek zewnętrznych ma bezpieczne odprowadzenie, szczególnie w pobliżu ciągów pieszych. W biurach z dużą liczbą pracowników warto częściej czyścić filtry, bo w sezonie grzewczym okna są zamknięte, a jakość powietrza bardziej zależy od stanu instalacji. Pracodawca zyskuje w ten sposób nie tylko sprawną instalację, ale i dokumentację przeglądów, która ma znaczenie przy gwarancji i kontrolach szczelności.
Rzetelne porównanie wymaga zestawienia kosztu ciepła z klimatyzatora z kosztem ciepła z obecnego źródła. Punktem wyjścia jest cena energii elektrycznej w taryfie firmy, sprawność urządzenia w typowych warunkach pracy oraz liczba godzin, w których biuro faktycznie potrzebuje ogrzewania. Dla przedsiębiorstwa, które ogrzewa się prądem przez grzejniki elektryczne, przejście na grzanie klimatyzacją zwykle wyraźnie obniża rachunki, bo pompa ciepła wykorzystuje energię z otoczenia. W budynkach podłączonych do sieci ciepłowniczej lub z nowoczesnym kotłem gazowym różnica bywa mniejsza, ale klimatyzacja nadal pozwala przesunąć start centralnego ogrzewania. Warto też uwzględnić fotowoltaikę, jeśli firma ją posiada – nadwyżki energii z jesiennych, słonecznych dni mogą zasilić klimatyzatory. Dokładną kalkulację najlepiej przygotować z instalatorem na podstawie danych z faktur i planowanego sposobu użytkowania biura.
Grzanie klimatyzacją w biurze to rozwiązanie, które w okresie przejściowym może realnie obniżyć koszty i poprawić komfort pracowników. Najlepiej sprawdza się jako uzupełnienie podstawowego ogrzewania, w dobrze ocieplonych wnętrzach i z urządzeniami dobranymi pod kątem pracy grzewczej. Kluczowe jest świadome porównanie parametrów, a nie tylko ceny zakupu, oraz regularny serwis przed każdym sezonem. Przedsiębiorca, który traktuje klimatyzację jako całoroczną instalację, wykorzystuje inwestycję znacznie pełniej niż ten, który włącza ją tylko w upały.
Niniejszy materiał ma charakter sponsorowany lub promocyjny i został opublikowany na podstawie współpracy komercyjnej z podmiotem trzecim. Portal www.e-budownictwo.tv nie ponosi odpowiedzialności za treść artykułu, w tym za zawarte w nim informacje, dane, opinie, oceny czy rekomendacje. Wszelkie stwierdzenia, dane i opinie przedstawione w publikacji stanowią wyłącznie stanowisko autora lub podmiotu zlecającego publikację, a nie redakcji portalu. Portal nie gwarantuje rzetelności, aktualności ani zgodności z rzeczywistością informacji zawartych w materiale i nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek szkody powstałe w wyniku korzystania z tych treści lub działań podjętych na ich podstawie. Publikacja nie stanowi rekomendacji, oferty handlowej ani porady prawnej, finansowej czy specjalistycznej w rozumieniu obowiązujących przepisów prawa.